Gokarts zijn bedoeld voor de racetrack, niet voor de openbare weg. Toch worden ze regelmatig op straat gezien, vooral op feestdagen of in woonwijken waar de snelheidstekens vaak niet worden gehoord. Deze praktijk is niet alleen verboden, maar ook een ernstige veiligheidsrisico voor alle betrokkenen. Volgens de Nederlandse Verkeerswet mogen gokarts alleen op gespecialiseerde circuits rijden, met strikte veiligheidsnormen en begeleiding. Op straat leidt dit tot ongelukken, die vaak levens kosten of ernstige lichamelijke verwondingen veroorzaken.
De wet en de gevaren
De Nederlandse overheid heeft de ingebruikneming van gokarts op openbare wegen streng gereguleerd. In artikel 2.1 van de Verkeerswet staat dat het rijden met een motorfiets, auto of andere voertuig op een openbare weg alleen mag als het toegestaan is door de verkeersregels. Gokarts vallen hier niet onder, omdat ze geen officiële verkeersvoertuigen zijn. Toch worden ze soms als “sportvoertuigen” geclassificeerd door onwetende bestuurders, wat leidt tot overmatige snelheid en onzekere controle.
De gevaren zijn duidelijk: gokarts zijn vaak niet uitgerust met veiligheidsuitrusting zoals helm, veiligheidsharnassen of stabilisatie. De lage zittijd en de onstabiele constructie maken ze bij een val of ongeluk zeer gevaarlijk. Bovendien zijn de motoren vaak niet op straat toegestaan, wat kan leiden tot brandgevaar of ongevallen door onjuiste onderhoudsnormen. In vergelijking met reguliere auto’s zijn de kansen op ernstige verwondingen bij een ongeluk met een gokart aanzienlijk hoger.
- In Nederland zijn er jaarlijks gemiddeld 15 tot 20 ernstige ongevallen met gokarts op straat, waarbij vaak kinderen of jonge bestuurders betrokken zijn.
- De gemiddelde snelheid van gokarts op straat ligt tussen de 60 en 100 km/u, wat boven de maximumsnelheid op veel openbare wegen ligt.
- Rijden zonder helm of veiligheidsharnas verhoogt het risico op hersenletsel met meer dan 50%.
- In 2022 werden in België al drie jongeren gedood door gokarts op de weg, waarvan twee op schoolpleinen.
- De kosten van een ongeluk met een gokart kunnen oplopen tot €50.000 of meer, inclusief medische behandelingen en rechtszaken.
Wat kunnen ouders en gemeenten doen?
Ouders die hun kinderen willen laten rijden met gokarts op straat, moeten zich bewust zijn van de risico’s. Het is verplicht om de kinderen te informeren over de gevaren en hen te laten rijden op gespecialiseerde circuits met toezicht. Gemeenten kunnen de situatie versterken door straatgebruik van gokarts te verbieden in woonwijken of op schoolpleinen. Een voorbeeld hiervan is de stichting “Veiligheid op de Weg”, die in verschillende steden campagnes organiseert tegen het onwettig gebruik van gokarts.
Veel gokartsclubs bieden ook veiligheidscursussen aan, waarin bestuurders leren over de juiste uitrusting en veiligheidsprocedures. Het is belangrijk dat deze cursussen niet alleen theoretisch zijn, maar ook praktijkgericht, zodat bestuurders de juiste vaardigheden ontwikkelen. Daarnaast kunnen lokale politieagenten en verkeersinspecteurs betrokken worden bij het onderwijs over de gevaren van gokarts op straat.
De toekomst van gokarts: meer veiligheid en regulatie
Met de opkomst van digitale en automatische gokarts, die steeds sneller en geavanceerder worden, neemt het risico op ongelukken toe. Om dit te voorkomen, moeten er strengere regels komen voor de productie en het gebruik van gokarts. Denk hierbij aan verplicht veiligheidslabel, minimale veiligheidsnormen voor de constructie en verplicht toezicht tijdens het rijden op openbare wegen.
De Nederlandse overheid moet ook meer aandacht besteden aan het onderwijs over veiligheid op de weg. In scholen kunnen lespakketten worden ontwikkeld waarin de gevaren van gokarts en andere onwettige sportvoertuigen worden besproken. Daarnaast kunnen gemeenten samenwerken met gokartsclubs om veilige rijpraktijken te bevorderen. Zo kan het aantal ongelukken met gokarts op straat worden teruggedrongen en kunnen de kinderen veilig genieten van deze sport.